Nhân viên tư vấn di truyền - Genetic Counselor

   
Nhân viên tư vấn di truyền cung cấp thông tin và hỗ trợ cho các gia đình có thành viên bị dị tật bẩm sinh hoặc rối loạn di truyền , cũng như các gia đình có nguy cơ mang bệnh di truyền cao .....

Tư vấn di truyền là quá trình tương tác/trao đổi/tư vấn giữa nhân viên tư vấn di truyền với bệnh nhân/người nhà bệnh nhân về bản chất, rủi ro, tiên lượng sự phát triển của bệnh, khả năng di truyền cho đời sau … có liên quan đến các bệnh di truyền. Từ đó đưa ra các lời khuyên hữu ích để giúp họ có một kế hoạch thích hợp nhất. Tư vấn di truyền có thể độc lập với quá trình chuẩn đoán bệnh di truyền. Quá trình này bao gồm:

- Giải thích lịch sử gia đình và tiền sử bệnh để đánh giá nguy cơ xuất hiện hoặc tái phát của một bệnh di truyền.

- Hướng dẫn và giải thích về các quy luật di truyền; xét nghiệm chuẩn đoán; phương pháp quản lý, phòng ngừa; nguồn tài nguyên và các nghiên cứu về bệnh di truyền đang được xem xét.

- Tư vấn giúp bệnh nhân hiểu và có những lựa trọn đúng đắn và thích hợp nhất trước các nguy cơ hoặc tình trạng bệnh cụ thể.

Tại các nước như Mỹ, Canada, Australia …. nhân viên tư vấn di truyền là những người đã tốt nghiệp trình độ thạc sỹ (Master), được đào tạo bài bản theo chương trình riêng dành cho công tác tư vấn di truyền; được cấp giấy chứng nhận của hiệp hội tư vấn di truyền quốc gia. Đây là những người đã được đào tạo trong nhiều lĩnh vực, bao gồm: sinh học, di truyền học, điều dưỡng, tâm lý, sức khỏe cộng đồng và công tác xã hội. Nhân viên tư vấn di truyền phải có kỹ năng truyền đạt thông tin như các chuyên gia giáo dục; kỹ năng diễn giải các kiến thức phức tạp của di truyền y học theo một cách dễ hiểu đối với công chúng.

Các nhân viên tư vấn di truyền làm việc như những thành viên của một nhóm chăm sóc sức khỏe, họ vừa là người hỗ trợ bệnh nhân trong việc tìm hiểu các kiến thức về bệnh di truyền, đồng thời cũng là nguồn cung cấp các thông tin di truyền của bệnh nhân, giúp hỗ trợ cho các bác sỹ trong quá trình điều trị các chứng bệnh di truyền.

Nhân viên tư vấn di truyền cung cấp thông tin và hỗ trợ cho các gia đình có thành viên bị dị tật bẩm sinh hoặc rối loạn di truyền , cũng như các gia đình có nguy cơ mang bệnh di truyền cao. Họ xác định các gia đình có nguy cơ, điều tra các vấn đề hiện tại trong gia đình, giải thích thông tin về các rối loạn di truyền, phân tích quy luật di truyền và rủi ro tái phát bệnh, xem xét, tư vấn giúp các gia đình có thể lựa chọn được những xét nghiệm di truyền phù hợp. Nhân viên tư vấn di truyền cũng tham gia giúp đỡ các gia đình bệnh nhân trong vấn đề lựa chọn bác sỹ; phương pháp chữa trị và giải quyết các vấn đề tâm lý khác …

Trên thế giới, các nhân viên tư vấn di truyền thường có mặt ở các phòng khám trước sinh, nơi cung cấp các xét nghiệm sàng lọc tiền sản; các trung tâm chăm sóc sức khỏe trẻ em, người lớn và các trung tâm di truyền. Quá trình tư vấn di truyền có thể được tiến hành từ trước khi thụ thai (tư vấn di truyền tiền hôn nhân; tư vấn di truyền tiền sản) cho đến tuổi trưởng thành (tư vấn di truyền ung thư; Huntington, Parkinson…).

Tại Việt Nam, hiện nay vẫn chưa có các quy định cụ thể về văn bằng, chứng chỉ hoặc các yêu cầu về chuyên môn đối với người làm công tác tư vấn di truyền. Hiên tại vẫn chưa có một tổ chức chính thống của chính phủ (ví dụ như: Hiệp hội tư vấn di truyền quốc gia) đứng ra để quản lý và điều phối các chương trình tư vấn di truyền. Do đó, các chương trình tư vấn di truyền trong nước hiện nay vẫn nên tuân thủ theo luật chung của các chương trình tư vấn di truyền quốc tế.

* Các kỹ năng cốt lõi đối với một nhân viên tư vấn di truyền

Theo  NSGC, một nhân viên tư vấn di truyền đặc trưng phải có tính kiên nhẫn và các kỹ năng liên quan tới vấn đề chăm sóc sức khỏe. Có 6 kỹ năng cốt lõi nhất, là 6 chìa khóa giúp các nhân viên tư vấn di truyền hoàn thành tốt sứ mệnh của mình. Các kỹ năng đó có thể được kể tới như sau:

- Kỹ năng giao tiếp

- Kỹ năng phân tích

- Kỹ năng tư vấn

- Kỹ năng ngoại giao

- Kỹ năng nắm bắt tâm lý khách hàng

- Có đạo đức và tính chuyên nghiệp cao trong công việc.

Kĩ năng quan trọng cho NVTV di truyền

Lợi ích của các kĩ năng

Ví dụ cho các kĩ năng

Có sự hiểu biết sâu sắc và toàn diện về di truyền

Cải thiện chất lượng của các dịch vụ/sản phẩm

Có thể tư vấn cho khách hàng trên nhiều khía cạnh của bệnh và trên tất cả các giai đoạn tư vấn khác nhau: từ tiền hôn nhân đến trước sinh; sau sinh….

Có khả năng diễn giải các kiến thức phức tạp của di truyền y học theo một cách dễ hiểu đối với công chúng

Truyền đạt thông tin lại cho những người khác (khách hàng, chuyên gia khác, bệnh nhân, v.v…)

Hướng dẫn bệnh nhân, hướng dẫn bác sĩ, hướng dẫn trước quần chúng, viết báo và ấn phẩm công cộng, tờ rơi để phổ biến kiến thức cho cộng đồng…

Kĩ năng giao tiếp giỏi, nhạy bén và tự nhận thức về mình

Thúc đẩy hoạt động nhóm, cùng làm việc và hợp tác đồng thuận

Xây dựng nhóm chức năng chéo và cùng làm việc, làm việc theo mạng lưới để tăng nguồn thông tin tư vấn cho khách hàng, phát triển và quản lý con người.

Có thể phân tích, mổ xẻ những vấn đề phức tạp

Tìm ra những giải pháp cho vấn đề

Đánh giá rủi ro, giải thích kết quả, đánh giá lịch sử gia đình, phân tích buổi tư vấn để cung cấp thông tin liên quan, phân tích dữ liệu để chắc chắn kết luận cuối cùng.

Kỹ năng nghiên cứu (tự tìm tòi, học hỏi)

Đặt ra các thời hạn và cung cấp các thông tin đúng thời hạn

Xác định nguồn thông tin bao gồm tài liệu y khoa, các chuyên gia và cô đọng thông tin cho độc giả, tự học…

Có kiến thức hiểu biết sâu, rộng về chăm sóc sức khỏe

Giải pháp có tính lâm sàng, tính ứng dụng cao, hợp lý về giá cả.

Phát triển các protocol lâm sàng, xác định được nguồn lợi từ dịch vụ di truyền và marketing

 

 

Ngoài các kỹ năng cốt lõi trên, các nhân viên tư vấn di truyền cũng cần phải có các kĩ năng sau:

 

- Hiểu biết về chính trị, văn hóa: Có thể phối hợp làm việc hoặc phát triển chuyên môn ảnh hưởng tới các cơ quan, tố chức khác …

- Giám sát: Có thể quản lý con người và phát triển đội ngũ.

- Quản lý ngân sách: Có thể quản lý, phát triển nguồn ngân sách. Phục vụ cho việc duy trì hoạt động và phát triển của tổ chức.

- Nghiên cứu lâm sàng: Phát triển, tài trợ, hợp tác, phân tích và thực hiện các nghiên cứu lâm sàng.

- Thanh toán và hoàn trả: Thanh toán và hoàn trả trong chăm sóc sức khỏe.

- Đề xuất phương án kinh doanh sáng tạo: Đưa ra những bản đề suất và kế hoạc cho kinh doanh.


Phạm Nhàn dịch
 Nguồn: National Society of Genetic Counselors

Tin liên quan

Thành viên
Hỗ trợ trực tuyến
Video